Zakaz konkurencji po ustaniu stosunku pracy – co warto wiedzieć?
Umowa o zakazie konkurencji po zakończeniu stosunku pracy to popularne rozwiązanie chroniące interesy pracodawcy. Jednak wiele nieporozumień powstaje na gruncie obowiązku wypłaty odszkodowania. Czy zawsze jest ono należne? Co, jeśli w umowie nie przewidziano rekompensaty? Oto praktyczne wyjaśnienie dla obu stron – pracodawcy i pracownika.
Czym jest zakaz konkurencji po ustaniu stosunku pracy?
Zakaz konkurencji po ustaniu zatrudnienia polega na tym, że były pracownik zobowiązuje się przez określony czas nie podejmować działalności konkurencyjnej względem byłego pracodawcy. Pracodawca z kolei powinien wypłacać z tego tytułu odszkodowanie.
Czy zakaz konkurencji zawsze musi być odpłatny?
Tak. Zgodnie z art. 101² § 3 Kodeksu pracy, zakaz konkurencji po ustaniu stosunku pracy musi być odpłatny. Brak zapisu o odszkodowaniu nie zwalnia pracodawcy z obowiązku jego wypłaty. Nawet jeśli umowa nie zawiera wzmianki o rekompensacie, pracownik ma prawo do odszkodowania w wysokości nie niższej niż 25% wynagrodzenia otrzymywanego przed rozwiązaniem umowy, przez okres obowiązywania zakazu.
Źródło: Kodeks pracy – art. 101² § 3
Obowiązki pracodawcy
Pracodawca, który decyduje się na zabezpieczenie swoich interesów poprzez zakaz konkurencji po ustaniu stosunku pracy, powinien:
zawrzeć umowę w formie pisemnej (w przeciwnym razie jest nieważna),
precyzyjnie określić zakres działalności konkurencyjnej,
wskazać okres obowiązywania zakazu,
ustalić wysokość odszkodowania – minimum 25% wcześniejszego wynagrodzenia pracownika,
terminowo wypłacać odszkodowanie, by nie utracić ochrony wynikającej z umowy.
Prawa pracownika
Pracownik objęty zakazem konkurencji po ustaniu pracy powinien:
otrzymać pisemną umowę z wyraźnym wskazaniem odszkodowania,
wiedzieć, jakie działania są uznawane za konkurencyjne,
znać okres obowiązywania zakazu,
otrzymywać odszkodowanie co najmniej w ustawowej wysokości.
Brak wypłaty świadczenia przez pracodawcę skutkuje automatycznym wygaśnięciem zakazu konkurencji, co oznacza, że pracownik może podjąć działalność konkurencyjną bez ryzyka sankcji.
Praktyczne wskazówki
Dla pracodawcy
Przemyśl, czy zakaz konkurencji jest rzeczywiście potrzebny. Zbyt szeroko sformułowana umowa może być nieważna lub trudna do wyegzekwowania. Pamiętaj też, że każde ograniczenie swobody zawodowej musi być proporcjonalne
Dla pracownika
Nie podpisuj umowy o zakazie konkurencji bez wiedzy o przysługującym Ci odszkodowaniu. W razie wątpliwości skonsultuj się z prawnikiem specjalizującym się w prawie pracy.
A więc..
Zakaz konkurencji po ustaniu stosunku pracy to poważne zobowiązanie – zarówno dla pracodawcy, jak i pracownika. Pracodawca nie może uniknąć obowiązku wypłaty odszkodowania, a pracownik nie powinien rezygnować z przysługujących mu praw.
Potrzebujesz pomocy przy przygotowaniu umowy o zakazie konkurencji lub chcesz zabezpieczyć interesy swojej firmy? Skontaktuj się z nami – chętnie pomożemy.
Skontaktuj się z nami – Chandon Waller
Od 1 czerwca 2025 r. obowiązują nowe, wyższe limity dorabiania dla emerytów i rencistów. Sprawdź, ile możesz zarobić bez ryzyka zmniejszenia lub zawieszenia świadczenia przez ZUS.
Kogo dotyczą limity dorabiania do emerytury lub renty?
Limity obowiązują tylko osoby, które:
pobierają emeryturę wcześniejszą,
nie ukończyły powszechnego wieku emerytalnego (60 lat kobiety, 65 lat mężczyźni),
pobierają rentę (z wyjątkiem niektórych świadczeń specjalnych).
Po przekroczeniu określonych progów dochodowych, ZUS może zmniejszyć lub zawiesić wypłatę świadczenia.
Limity dorabiania od czerwca do sierpnia 2025 r.
W związku z nowymi danymi GUS, od czerwca do sierpnia 2025 r. obowiązują następujące limity:
6273,60 zł brutto – przekroczenie tej kwoty spowoduje zmniejszenie świadczenia (70% przeciętnego wynagrodzenia).
11 650,97 zł brutto – przekroczenie tej kwoty oznacza zawieszenie świadczenia (130% przeciętnego wynagrodzenia).
W porównaniu do poprzedniego kwartału limit wzrósł o blisko 340 zł.
O ile ZUS może zmniejszyć świadczenie?
ZUS pomniejszy wypłatę o nadwyżkę ponad limit, ale nie więcej niż:
939,61 zł – dla emerytur i rent z tytułu całkowitej niezdolności do pracy,
704,75 zł – dla rent z tytułu częściowej niezdolności do pracy,
798,72 zł – dla rent rodzinnych (jedna osoba uprawniona).
Kto może dorabiać bez ograniczeń?
Nie wszyscy muszą się martwić limitami. Dorabiać bez ryzyka mogą osoby, które:
osiągnęły powszechny wiek emerytalny (chyba że otrzymują dopłatę do emerytury minimalnej),
pobierają emeryturę częściową,
mają prawo do renty inwalidy wojennego lub wojskowego (w związku ze służbą),
pobierają korzystniejszą rentę rodzinną.
Jakie dochody ZUS bierze pod uwagę?
ZUS uwzględnia przede wszystkim przychody z tytułu:
umowy o pracę, zlecenia, dzieła (w niektórych przypadkach),
prowadzenia działalności gospodarczej,
członkostwa w radzie nadzorczej,
działalności wykonywanej za granicą, jeśli podlega składkom.
Jeśli emeryt/rencista pracuje u obecnego pracodawcy na podstawie umowy cywilnoprawnej – przychód również może podlegać rozliczeniu.
Jak i kiedy poinformować ZUS?
Każdy dorabiający świadczeniobiorca, który nie osiągnął wieku emerytalnego, ma obowiązek powiadomić ZUS o:
prognozowanych dochodach – na początku roku lub przy podjęciu pracy,
rzeczywistych dochodach – do końca lutego następnego roku.
Można to zrobić osobiście, pocztą lub przez PUE ZUS, korzystając z formularza EROP.
Szczegółowe limity można sprawdzić na stronie ZUS: Limity dorabiania od 1 czerwca 2025 r.
Czy warto pracować na emeryturze?
Zdecydowanie tak – o ile pensja podlega składkom ZUS. Każdy dodatkowy rok pracy wpływa na wysokość przyszłej emerytury. To szczególnie korzystne dla osób, które przekroczyły wiek emerytalny i nie są już objęte limitami dochodów.
Potrzebujesz pomocy w rozliczeniach z ZUS?
Jeśli prowadzisz działalność i chcesz mieć pewność, że Twoje rozliczenia z ZUS są prawidłowe – skorzystaj z usług naszego biura rachunkowego. Sprawdź ofertę na naszej stronie: www.chandonwaller.pl
Zwolnienie pracownika – najczęstsze błędy pracodawców i jak ich unikaćZwolnienie pracownika to decyzja, która może mieć poważne konsekwencje prawne, organizacyjne i wizerunkowe. Nawet jeśli jest uzasadnione, błędne przeprowadzenie całej procedury może narazić pracodawcę na pozew, odszkodowanie lub kontrolę PIP. Poniżej omawiamy najczęstsze błędy związane z zwolnieniem oraz podpowiadamy, jak ich unikać – z zastrzeżeniem, że każda sytuacja wymaga indywidualnej oceny.
Brak dokumentacji lub dowodów
• brak udokumentowanych uchybień lub rozmów dyscyplinujących
• brak oceny pracy, notatek służbowych, informacji zwrotnej
• wypowiedzenie lub dyscyplinarka bez uzasadnienia
Ryzyko: pracownik może podważyć zwolnienie, powołując się na brak winy lub brak podstaw. W efekcie sąd może zasądzić odszkodowanie lub przywrócić go do pracy.
Zwolnienie bez odpowiedniej formy
• ustne wypowiedzenie lub brak podpisanej kopii
• pomyłka w długości okresu wypowiedzenia
• niewłaściwe pouczenie o przysługujących środkach prawnych
Ryzyko: wypowiedzenie może zostać uznane za wadliwe formalnie, nawet jeśli było merytorycznie uzasadnione.
Reakcja na „tolerowane” praktyki
Pracodawcy czasami podejmują decyzję o zwolnieniu pracownika za działania, które wcześniej były powszechnie akceptowane, np.:
• elastyczne godziny pracy
• udostępnianie loginów w systemach kasowych
• samowolne zmiany w grafiku
Ryzyko: sądy często uznają, że jeżeli dana praktyka była przez dłuższy czas tolerowana, to nie można jej nagle traktować jako ciężkiego naruszenia obowiązków.
Artykuł szeroko opisujący zagadnienie dostępny tutaj: Zwolnienie dyscyplinarne za tolerowaną praktykę? Sąd Najwyższy mówi: nie
Brak konsultacji z działem kadr lub z prawnikiem
Pracodawcy czasem podejmują decyzję o zwolnieniu spontanicznie – bez konsultacji z osobą odpowiedzialną za kadry lub bez sprawdzenia aktualnego stanu prawnego.
Ryzyko: naruszenie procedur wewnętrznych, przepisów prawa pracy lub zasad współżycia społecznego.
Jak uniknąć błędów przy zwolnieniu?
Każda decyzja o zwolnieniu powinna być:
• przemyślana i udokumentowana
• zgodna z procedurami zawartymi w regulaminie pracy
• oparta na rzetelnej analizie konkretnego przypadku
• skonsultowana z działem kadr lub biurem rachunkowym prowadzącym obsługę kadrową
Potrzebujesz wsparcia?
Jako biuro rachunkowe zajmujemy się również kompleksową obsługą kadrowo-płacową. Pomagamy pracodawcom w bezpiecznym przeprowadzaniu zwolnień, analizie ryzyka oraz w prowadzeniu pełnej dokumentacji pracowniczej.
• przygotowanie wypowiedzeń zgodnych z Kodeksem pracy
• ocena zasadności rozwiązania umowy
• aktualizacja regulaminów i wzorów dokumentów
• wsparcie przy kontrolach PIP
Powyższy artykuł ma charakter ogólny i informacyjny. W każdej sprawie związanej ze zwolnieniem pracownika rekomendujemy indywidualną analizę sytuacji – najlepiej we współpracy ze specjalistą ds. kadr lub prawnikiem.
Masz wątpliwości, czy Twoje działania są zgodne z przepisami? Skontaktuj się z nami – pomożemy zadbać o bezpieczeństwo kadrowe Twojej firmy.
Zwolnienie dyscyplinarne za tolerowaną praktykę? Sąd Najwyższy mówi: nie
Czy zwolnienie dyscyplinarne może być skuteczne, jeśli dotyczy zachowania, które było powszechnie tolerowane w firmie? Sąd Najwyższy w najnowszym orzeczeniu podkreślił, że pracodawca nie może stosować zwolnienia dyscyplinarnego, jeśli nie reagował na dane praktyki w miejscu pracy i sam je akceptował.
Sprawa: zwolnienie dyscyplinarne za logowanie na cudze konto
Zastępca managera sklepu pozostał po godzinach, by pomóc innym pracownikom i obsłużył klienta, logując się na konto koleżanki. Pracodawca uznał to za ciężkie naruszenie obowiązków i zdecydował się na zwolnienie dyscyplinarne.
Tymczasem sąd ustalił, że praktyka wymiany loginów była powszechna i znana przełożonym. Co więcej, działania pracownika nie naraziły mienia ani interesu firmy – wręcz przeciwnie, służyły jej sprawnemu funkcjonowaniu.
Finalnie Sąd Najwyższy odmówił rozpoznania skargi kasacyjnej pracodawcy, co oznacza, że orzeczenie korzystne dla pracownika utrzymało się w mocy.
Postanowienie SN z 26 lutego 2025 r., sygn. akt III PSK 150/24
Zwolnienie dyscyplinarne a tolerowane praktyki – konsekwencje dla pracodawców
Pracodawca, który oficjalnie czegoś zakazuje, ale w praktyce na to pozwala, nie może później wykorzystać tej sytuacji jako podstawy do zastosowania zwolnienia dyscyplinarnego. Brak konsekwencji w egzekwowaniu wewnętrznych zasad może prowadzić do:
• przegranych procesów sądowych i zasądzonych odszkodowań
• podważenia decyzji kadry kierowniczej
• osłabienia autorytetu przełożonych
• ryzyka naruszenia przepisów (np. RODO przy przekazywaniu loginów)
Jak uniknąć błędów przy zwolnieniu dyscyplinarnym?
Jeśli w firmie występują nieformalne praktyki, które odbiegają od zapisów w regulaminie pracy, warto to uporządkować:
• zaktualizować regulaminy i procedury
• przeprowadzić wewnętrzne szkolenia
• ujednolicić praktyki kadrowe
• wdrożyć kontrolę przestrzegania zasad
Skorzystaj z naszego wsparcia
Nasze biuro rachunkowe oferuje nie tylko prowadzenie księgowości, ale również pełną obsługę kadrowo-płacową. Pomagamy przedsiębiorcom uporządkować dokumentację pracowniczą i uniknąć błędów, które mogą kosztować firmę czas, pieniądze i reputację.
• opracowujemy i aktualizujemy regulaminy pracy
• doradzamy w zakresie dokumentacji kadrowej i zwolnień
• przeprowadzamy audyty kadrowe
• wspieramy przy sporach z pracownikami
Masz wątpliwości, czy Twoje procedury są zgodne z przepisami?
Skontaktuj się z nami – nasi eksperci zadbają o Twoje bezpieczeństwo kadrowe.
Dofinansowanie wynagrodzeń, świadczenia aktywizacyjne i granty na stanowiska zdalne – to tylko niektóre zmiany, które zaczną obowiązywać już od 1 czerwca 2025 r. Nowa ustawa o rynku pracy i służbach zatrudnienia przewiduje szereg korzyści finansowych dla pracodawców, którzy zdecydują się zatrudnić osoby po 50. roku życia lub rodziców wracających na rynek pracy
Dofinansowanie wynagrodzenia pracownika po 50. roku życia – od 1 czerwca 2025 r.
Pracodawcy zatrudniający osoby 50+ mogą liczyć na dofinansowanie z urzędu pracy przez określony czas:
• 12 miesięcy dla:
• kobiet w wieku 50–59 lat
• mężczyzn w wieku 50–64 lat
• 1 miesiąc (z możliwością wielokrotnego przyznania) dla:
• kobiet po 60. roku życia
• mężczyzn po 65. roku życia
Wysokość dofinansowania:
do 50% minimalnego wynagrodzenia (w 2025 r. – maksymalnie 2333 zł brutto/miesiąc)
• Warunek: osoba nie mogła być wcześniej zatrudniona u tego samego pracodawcy bezpośrednio przed rejestracją jako bezrobotna
• Obowiązek: utrzymanie zatrudnienia przez minimum:
• 6 miesięcy (dla osób w wieku 50–59/64 lat)
• 1 miesiąc (dla osób 60+/65+)
Świadczenie aktywizacyjne – od 1 czerwca 2025 r.
Dofinansowanie w formie świadczenia aktywizacyjnego przysługuje przez 12 miesięcy, jeśli pracodawca zatrudni:
• rodzica wracającego po przerwie związanej z wychowywaniem dziecka
• opiekuna osoby zależnej powracającego na rynek pracy
Wysokość świadczenia:
• ½ wynagrodzenia – przy zatrudnieniu na pełen etat
• ¼ minimalnego wynagrodzenia – przy zatrudnieniu na co najmniej połowę etatu
• Obowiązek: zatrudnienie musi trwać przez kolejne 6 miesięcy po zakończeniu wypłaty świadczenia
Grant na utworzenie stanowiska pracy zdalnej – od 1 czerwca 2025 r.
Nowa forma dofinansowania obejmuje także granty na utworzenie stanowisk pracy zdalnej dla osób bezrobotnych.
Wysokość grantu:
do trzykrotności minimalnego wynagrodzenia (w 2025 r. – maksymalnie 13 998 zł brutto)
Warunki:
• zatrudnienie na pełen etat przez 12 miesięcy
• zatrudnienie na minimum połowę etatu przez 18 miesięcy
„Staż Plus” i pożyczka edukacyjna – od 1 czerwca 2025 r.
Nowa ustawa wprowadza także:
• „Staż Plus” – forma wsparcia nabywania kwalifikacji zawodowych z dodatkami dla stażysty i pracodawcy
• Pożyczka edukacyjna – do 400% przeciętnego wynagrodzenia, z możliwością umorzenia 20% przy spełnieniu określonych warunków
Terminy wejścia przepisów w życie
• 1 czerwca 2025 r. – większość zmian, w tym wszystkie formy dofinansowania
• 1 stycznia 2026 r. – nowe obowiązki dla instytucji szkoleniowych i punkty obsługi osób młodych
• Dzień po ogłoszeniu ustawy – zmiany w pomocy społecznej (niewliczanie świadczenia „Aktywny Rodzic” do dochodu)
Więcej informacji na stronie MRPiPS.
Chcesz skorzystać z nowych dofinansowań?
Nie czekaj do czerwca. Przygotuj się na zmiany już teraz.
• Pomożemy Ci wybrać optymalną formę wsparcia
• Przygotujemy niezbędne dokumenty i przeprowadzimy przez procedurę
• Zoptymalizujemy koszty zatrudnienia i wskażemy możliwości dalszego rozwoju
Skontaktuj się z naszym biurem rachunkowym TUTAJ i skorzystaj z dostępnych środków finansowych zanim zrobią to inni.
Przeczytaj także: Informacja o wynagrodzeniu dla kandydata do pracy – nowe obowiązki pracodawców
Coraz więcej firm w Polsce ogłasza restrukturyzacje i planuje zwolnienia grupowe. Rok 2025 przynosi rekordowe liczby, a trend ten może się utrzymać również w 2026 roku. Co to oznacza dla przedsiębiorców i jak przygotować się na zmiany?
Fala zwolnień – dane są niepokojące
Z danych Głównego Urzędu Statystycznego wynika, że tylko w marcu 2025 roku 31 firm zadeklarowało zamiar zwolnienia ponad 56 tysięcy pracowników. Dla porównania – jeszcze pod koniec 2024 roku liczba ta była dziesięciokrotnie niższa. Skala zmian może niepokoić, szczególnie że dotyczy nie tylko sektora prywatnego, ale również publicznego.
Zwolnienia planowane są w różnych branżach – od przemysłu i logistyki, przez usługi, po działalność kreatywną. To sygnał, że obecna sytuacja gospodarcza wpływa szeroko i wymaga od firm elastycznego podejścia.
Przenoszenie działalności za granicę i cięcie kosztów
Jednym z czynników, który często towarzyszy zwolnieniom, jest relokacja działalności do innych krajów – zwłaszcza tam, gdzie koszty pracy są niższe. Nie oznacza to rezygnacji z rozwoju, a raczej konieczność dostosowania modelu biznesowego do zmieniających się warunków rynkowych.
W Polsce przedsiębiorcy mierzą się z wyższymi kosztami zatrudnienia, większym obciążeniem regulacyjnym oraz rosnącą niepewnością co do przyszłych zmian prawnych. Wszystko to sprawia, że wielu właścicieli firm szuka rozwiązań, które pozwolą im utrzymać rentowność.
Zwolnienia rozłożone w czasie i programy dobrowolnych odejść
Aby uniknąć napięć wewnętrznych i zachować płynność operacyjną, niektóre firmy decydują się na rozłożenie zwolnień w czasie. Taki zabieg pozwala ominąć procedurę formalnych zwolnień grupowych i ograniczyć dezorganizację.
Stosowane są też tzw. programy dobrowolnych odejść, a także pakiety motywacyjne dla pracowników, którzy pozostają w firmie do końca trwania projektu lub umowy. To rozwiązania coraz częściej spotykane na rynku, szczególnie tam, gdzie proces redukcji zatrudnienia trwa kilka miesięcy
Krótszy tydzień pracy – kolejne wyzwanie
W 2025 roku planowane są testy skróconego czasu pracy. To działanie, które może wpłynąć na sposób organizacji pracy w wielu przedsiębiorstwach. Choć projekt jest w fazie pilotażu, jego ogłoszenie wywołało dużą niepewność – część pracodawców już dziś zastanawia się, jak takie zmiany wpłyną na koszty i efektywność zespołów.
W kontekście pozostałych wyzwań – takich jak wzrost płacy minimalnej czy rosnące składki – przedsiębiorcy potrzebują dziś stabilnego planowania i dobrego wsparcia w zakresie bieżących rozliczeń.
Jak może pomóc biuro rachunkowe?
W sytuacjach takich jak restrukturyzacja, redukcja etatów czy planowanie kosztów zatrudnienia, biuro rachunkowe może odegrać istotną rolę – przede wszystkim poprzez:
bieżące monitorowanie kosztów i wyników finansowych firmy,
prawidłowe przygotowanie dokumentacji kadrowo-płacowej i raportów do ZUS oraz urzędów,
analizę obciążeń podatkowych i wsparcie w bieżącej optymalizacji kosztów,
przygotowanie dokumentów niezbędnych przy zakończeniu umów o pracę.
Jeśli Twoja firma przechodzi przez zmiany organizacyjne lub szuka sposobów na dostosowanie się do nowych warunków – warto skonsultować się z księgowym, który pomoże spojrzeć na sytuację nie tylko z perspektywy obowiązków, ale i możliwości.
Współpracuj z nami
W Chandon Waller & Partners od lat współpracujemy z firmami, które potrzebują niezawodnego wsparcia księgowego. Pomagamy w porządkowaniu dokumentacji, przygotowaniu danych do decyzji kadrowych i kontrolujemy zgodność z obowiązującymi przepisami.
Poznaj naszą ofertę na stronie: www.chandonwaller.pl
Podsumowując
W 2025 roku coraz więcej firm zmierzy się z koniecznością ograniczenia kosztów i reorganizacji zatrudnienia. Nie musi to jednak oznaczać chaosu. Z odpowiednim wsparciem i planowaniem można przejść przez ten proces spokojnie i zgodnie z przepisami.
Zasiłki chorobowe i L4 w 2025 roku – co warto wiedzieć?
Wielu pracowników i przedsiębiorców zadaje nam pytania o zasiłki chorobowe oraz zasady wystawiania L4. Dlatego przygotowaliśmy krótkie podsumowanie, które pomoże Ci odnaleźć się w najważniejszych przepisach obowiązujących w 2025 roku.
Kiedy przysługuje zasiłek chorobowy?
Zasiłek chorobowy przysługuje osobie ubezpieczonej, która w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego stała się niezdolna do pracy z powodu choroby. Warto pamiętać, że prawo do zasiłku nabywa się po tzw. okresie wyczekiwania:
30 dni nieprzerwanego ubezpieczenia chorobowego – dla pracowników zatrudnionych na umowę o pracę,
90 dni – w przypadku osób samozatrudnionych oraz ubezpieczonych dobrowolnie.
Kto wypłaca świadczenia chorobowe?
Przez pierwsze 33 dni niezdolności do pracy (lub 14 dni, jeśli pracownik ma powyżej 50 lat) – wynagrodzenie chorobowe wypłaca pracodawca.
Po tym okresie – wypłatą zasiłku zajmuje się ZUS.
Ile wynosi zasiłek chorobowy?
Wysokość świadczenia zależy od przyczyny niezdolności do pracy:
80% podstawy wymiaru – w przypadku standardowej choroby,
100% podstawy – jeżeli niezdolność wynika z:
ciąży,
wypadku w drodze do pracy lub z pracy,
poddania się badaniom jako kandydat na dawcę komórek, tkanek, narządów.
Jak długo można pobierać zasiłek chorobowy?
Maksymalnie przez 182 dni,
Aż do 270 dni – jeśli przyczyną jest gruźlica lub niezdolność do pracy przypada na okres ciąży.
Po wyczerpaniu tego okresu można wnioskować o świadczenie rehabilitacyjne, jeśli jest szansa na odzyskanie zdolności do pracy
Przebywając na zwolnieniu, możesz skorzystać z Internetowego Konta Pacjenta, gdzie znajdziesz wiele przydatnych informacji.
Masz pytania dotyczące zwolnień lekarskich lub rozliczeń z ZUS?
Skontaktuj się z naszym biurem – pomożemy Ci prawidłowo rozliczyć zasiłki, zweryfikować dokumentację i uniknąć błędów w kontaktach z ZUS.
Działamy na rzecz bezpieczeństwa i spokoju Twojej firmy.
Zadzwoń do nas lub napisz wiadomość – jesteśmy do Twojej dyspozycji!
Urlop wypoczynkowy pod kontrolą: jak planować zgodnie z prawem i efektywnie?Dlaczego planowanie urlopów ma znaczenie?
Urlop to nie tylko prawo każdego pracownika, ale również kluczowy element strategii zarządzania zasobami ludzkimi. Dobrze zaplanowane urlopy to gwarancja ciągłości pracy, optymalnego wykorzystania potencjału zespołu oraz zadowolenia pracowników. Co więcej, skuteczne planowanie pozwala uniknąć sytuacji kryzysowych, takich jak niedobory kadrowe w kluczowych momentach.
Podstawy prawne planowania urlopów
Zgodnie z art. 163 Kodeksu pracy, pracodawca ustala plan urlopów, uwzględniając wnioski pracowników oraz potrzebę zapewnienia normalnego toku pracy. Plan ten nie musi jednak obejmować 4 dni urlopu na żądanie. Co ważne, planowanie urlopów nie jest obligatoryjne w każdym przypadku. Pracodawca może zrezygnować z tworzenia planu, jeśli:
- w firmie nie działa zakładowa organizacja związkowa,
- działająca organizacja związkowa wyrazi zgodę na rezygnację z planu.
W takich przypadkach terminy urlopów ustala się indywidualnie z każdym pracownikiem.
Kiedy najlepiej tworzyć plan urlopów?
Choć przepisy nie wskazują konkretnego terminu, najlepszym momentem na przygotowanie planu jest koniec roku kalendarzowego poprzedzającego okres urlopowy. Oznacza to, że plan na rok następny warto mieć gotowy do 31 grudnia.
Jak powinien wyglądać plan urlopów?
Dobry plan urlopowy powinien zawierać:
- terminy urlopów wypoczynkowych,
- dane pracowników (imię, nazwisko, dział),
- zasady zmiany planu w przypadku nieprzewidzianych sytuacji,
- sposób komunikacji planu z pracownikami.
Warto pamiętać, że zgodnie z prawem przynajmniej jedna część urlopu powinna obejmować co najmniej 14 kolejnych dni kalendarzowych.
5 najczęstszych błędów przy planowaniu urlopów:
- Brak komunikacji z zespołem przy ustalaniu terminów.
- Niedostosowanie planu do sezonowości biznesu.
- Nieuwzględnianie projektów i terminów kluczowych dla działalności firmy.
- Zbyt późne rozpoczęcie planowania (np. w lutym lub marcu danego roku).
- Traktowanie urlopów jako przykrego obowiązku, zamiast jako narzędzia motywacyjnego.
Jak pogodzić potrzeby pracowników i interes firmy?
- Zapewnij jasne kryteria planowania (np. kolejność zgłoszeń, rotacja, zasada “fair share”).
- Wykorzystaj systemy informatyczne do planowania (np. tomHRM, Kadromierz).
- Pozostaw margines elastyczności na sytuacje losowe.
Wpływ pracy zdalnej i hybrydowej na planowanie urlopów
W dobie pracy hybrydowej warto przemyśleć nowe podejście do zarządzania obecnością. Choć elastyczność pracy pozornie ogranicza potrzebę urlopu, pracownicy nadal potrzebują realnego odpoczynku od obowiązków. Pracodawca powinien dbać, by pracownicy korzystali z urlopu, nawet jeśli część pracy wykonują z domu.
Przykładowy harmonogram urlopów (fragment):
Korzyści płynące z efektywnego planowania urlopów
- Zapewnienie ciągłości pracy – brak niespodziewanych braków kadrowych.
- Lepsze zarządzanie zasobami ludzkimi – możliwość planowania projektów i zadań.
- Zadowolenie pracowników – poczucie docenienia i możliwość wypoczynku.
- Uniknięcie konfliktów – przejrzyste zasady planowania eliminują nieporozumienia.
Urlop to nie tylko czas odpoczynku, ale też strategiczne narzędzie zarządzania personelem. Dobrze przygotowany plan urlopów to inwestycja w stabilność działania firmy, zaangażowanie zespołu i spokojną atmosferę pracy. Planuj z wyprzedzeniem, zgodnie z przepisami i w duchu partnerstwa – a Twój zespół to doceni.
Na dzień 4 kwietnia 2025 roku projekt nowelizacji Kodeksu pracy dotyczący przekazywania kandydatom informacji o wynagrodzeniu i innych świadczeniach nie wszedł jeszcze w życie, ale został już pozytywnie zaopiniowany przez Sejmową Komisję Nadzwyczajną ds. zmian w kodyfikacjach. Ustawa zostanie uchwalona przez Sejm w najbliższym czasie i wejdzie w życie po upływie 6 miesięcy od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw – co oznacza, że realne obowiązywanie nowych przepisów przypadnie najprawdopodobniej na IV kwartał 2025 roku.
Projekt wprowadza istotne zmiany dla pracodawców w zakresie rekrutacji oraz przejrzystości wynagrodzeń.
Co się zmienia?
Zgodnie z nowym art. 18(3ca) Kodeksu pracy, pracodawca będzie miał obowiązek przekazać kandydatowi do pracy – w formie papierowej lub elektronicznej – z odpowiednim wyprzedzeniem:
informację o wysokości wynagrodzenia (lub jego przedziale) wraz z opisem wszystkich składników i świadczeń związanych z pracą,
informację o postanowieniach układu zbiorowego lub regulaminu wynagradzania – jeżeli ma on zastosowanie.
Nowe przepisy przewidują, że te informacje należy przekazać:
w ogłoszeniu o pracę,
lub przed rozmową kwalifikacyjną,
lub najpóźniej przed nawiązaniem stosunku pracy.
Neutralność ogłoszeń i równość płci
Projekt nakłada na pracodawców obowiązek, by ogłoszenia o pracę i nazwy stanowisk były neutralne płciowo, a cały proces rekrutacyjny przebiegał w sposób niedyskryminujący. W praktyce może to oznaczać konieczność stosowania feminatywów i unikania sformułowań sugerujących płeć preferowaną na danym stanowisku.
Dodatkowo nowelizacja przewiduje, że pracodawca nie będzie mógł pytać kandydatów o wynagrodzenie w obecnym lub poprzednich miejscach pracy – zgodnie z zasadą przeciwdziałania utrwalaniu nierówności płacowych.
Co to oznacza dla pracodawców?
Mimo że – na dzień 4 kwietnia 2025 roku – ustawa jeszcze nie obowiązuje, przedsiębiorcy już teraz powinni:
zaplanować aktualizację ogłoszeń o pracę oraz regulaminów wynagradzania,
przygotować nowe procedury rekrutacyjne, zgodne z zasadą transparentności,
przeszkolić działy HR w zakresie nowych obowiązków informacyjnych i ograniczeń co do pytań o historię zatrudnienia,
zadbać o jednolite i neutralne pod względem płci nazewnictwo stanowisk
Projektowana nowelizacja Kodeksu pracy ma na celu zwiększenie przejrzystości wynagrodzeń oraz zapewnienie równego traktowania kandydatów bez względu na płeć. Mimo że nowe przepisy jeszcze nie obowiązują, ich wejście w życie w drugiej połowie 2025 roku jest niemal przesądzone.
Dla pracodawców oznacza to konieczność dostosowania procesów rekrutacyjnych, języka ofert pracy i dokumentów wewnętrznych. Warto przygotować się z wyprzedzeniem, aby uniknąć ryzyka naruszenia nowych obowiązków.
Jeśli mają Państwo pytania, eksperci kadrowi Chandon Waller & Partners pozostają do dyspozycji. Zapraszamy do kontaktu TUTAJ.



